Choć nie każdy lubi jego charakterystyczny zapach, czosnek ma tak cenne właściwości zdrowotne, że warto po niego sięgać jak najczęściej. To jedna z najstarszych leczniczych i przyprawowych roślin – wywodząca się z Azji, ale doskonale znana na wszystkich kontynentach.
Egipcjanie podawali czosnek niewolnikom, żeby po ciężkiej pracy szybciej zregenerowali siły, starożytni Grecy i Rzymianie leczyli nim rany, a w Chinach szczególnie ceniono jego walory smakowe.
Dziś czosnek cieszy się jeszcze większym uznaniem, ponieważ badania naukowe nie tylko potwierdziły jego liczne właściwości lecznicze, ale wykazały też, że w niektórych przypadkach niepozorny czosnek bywa równie skuteczny jak nowoczesne leki.
Co w sobie kryje
Czosnek to prawdziwa apteka – zawiera związki flawonoidowe, aminokwasy, saponiny cukry, związki śluzowe, witaminy (B1, B2, PP, C, prowitaminę A) i liczne sole mineralne (m.in. potas, wapń, magnez, chrom, kobalt). Ale najcenniejsze są bogate w siarczki olejki eteryczne i allicyna – związek o charakterystycznym ostrym zapachu. Mają one wyjątkowo silne właściwości bakteriobójcze. Badania dowiodły, że hamują rozwój m.in. najbardziej niebezpiecznych dla człowieka bakterii – gronkowca złocistego, paciorkowców, pałeczek okrężnicy – które stają się coraz bardziej oporne na działanie antybiotyków.
Bogaty skład czosnku sprawia, że sprawdza się on w leczeniu bardzo różnych dolegliwości. Stosuje się go w zakażeniach przewodu pokarmowego, nadciśnieniu, miażdżycy. Pomaga na kaszel i zapalenie oskrzeli, obniża poziom cholesterolu, działa wzmacniająco i chroni przed przeziębieniami.
Pomaga zwalczać pasożyty, ma działanie żółciopędne, wykrztuśne, napotne. Stosowany zewnętrznie odkaża i m.in. wspomaga gojenie się ran oraz różnych stanów zapalnych skóry.
Ciekawostka
Nienaruszona główka czosnku nie ma charakterystycznego ostrego zapachu. Powstaje on dopiero wtedy, gdy niszczeniu ulega struktura komórkowa rośliny, np. w wyniku roztarcia ząbka. Wówczas alliina – bezwonny związek występujący w czosnku – przemienia się w aromatyczną allicynę.
Domowy zielarz
Czosnek jest rośliną cebulową, bardzo łatwą w uprawie – jesienią lub wczesną wiosną sadzi się ząbki wprost do gruntu. Zbiory zaczyna się, gdy mniej więcej połowa roślin ma złamany szczypior – nie można ich opóźniać, bo główki będą się rozlatywać. Zebrany na czas czosnek powinien mieć główki zwarte, ząbki pokryte białą lub różowofioletową łuską. Najlepiej przechowywać go w ciepłym, przewiewnym miejscu.
Z aptecznej półki
Jest wiele preparatów zawierających tylko czosnek – liofilizowany lub macerat olejowy (Bio-Czosnek, Garlic Oil, Alliofil). Mają szerokie działanie, ale polecane są głównie jako środki przeciwmiażdżycowe, wzmacniające serce, poprawiające krążenie krwi i zapobiegające zakrzepom.
Czosnek jest też jednym ze składników licznych preparatów wzmacniających odporność (Ali-Cold, Doppelherz). Zawierają one również inne składniki znane z tego, że działają pobudzająco na układ odpornościowy, np. wyciąg z Echinacei lub żeń-szenia, witaminę C, bioflawonoidy.
W zielarskiej kuchni
Rozgnieć 2–4 ząbki czosnku i zalej szklanką gorącego mleka. Pij raz dziennie na noc przez 3–4 tygodnie jako środek wzmacniający. Pomoże również w przewlekłych schorzeniach górnych dróg oddechowych.
Nalewka
100 g rozdrobnionego czosnku zalej 1/2 litra czystej wódki. Odstaw naczynie w ciepłe miejsce na 10 dni; co pewien czas wstrząśnij. Przecedź, przechowuj nalewkę w lodówce. 2–3 razy dziennie zażywaj 10–20 kropli w 1/4 szklanki wody jako środek na obniżenie ciśnienia krwi i cholesterolu. Pomoże również przy bólach reumatycznych.
Ostatnie komentarze